Raport: EdTech i nowe technologie w branży edukacji (2021) - Krajobraz branży, trendy, historie sukcesu

Pobierz raport (za darmo!)

50 twarzy designu, czyli o tym jak Lean Culture może pomóc zarządzać firmą w duchu UX


Jak definicja designu różni się w zależności od poziomu dojrzałości organizacji? Czym jest Lean Culture i jak może pomóc w zarządzaniu organizacją w duchu UX? Oraz co do tego wszystkiego ma… Jaskier z “Wiedźmina” Andrzeja Sapkowskiego? Odpowiedzi na powyższe pytania znajdziemy w poniższym artykule.

 

50 twarzy designu, czyli o tym, że design to nie tylko “ładne obrazki”

Naszym tematem jest zarządzanie organizacją w duchu UX. Jednak, by w ogóle mówić o zarządzaniu poprzez design, warto wcześniej rozważyć, jak przygotować do tego naszą firmę i zbudować odpowiednią kulturę organizacji. Organizacji, która działa w oparciu o tzw. Design Culture, stawiając myślenie projektowe jako jeden z głównych filarów podejmowania decyzji.

Aby zgłębiać temat Design Culture, warto zastanowić się, czym w ogóle jest sam design. Odpowiedź na to pytanie wcale nie jest taka oczywista. Prawdopodobnie gdybyśmy spróbowali zapytać projektantów z kilku organizacji o definicję designu, dostalibyśmy szeroką i bardzo niejednolitą gamę odpowiedzi i interpretacji, której powód najbardziej trafnie opisałby sparafrazowany cytat Jaskra, poety i bohatera sagi “Wiedźmin” Andrzeja Sapkowskiego [1]:

„O [designie] wiemy niewiele. Z [designem] jest jak z gruszką. Gruszka jest słodka i ma kształt. Spróbujcie zdefiniować kształt gruszki. „

Jaskier, Pół wieku poezji

Dlaczego więc mamy tyle definicji designu? Odpowiedź na to pytanie jest mocno związana ze zróżnicowaniem dojrzałości organizacji, czyli tzw. Design Maturity, które określa zaawansowanie i stopień zrozumienia designu… oraz właśnie poziom naszego Design Culture

 

UX Culture & Design Culture

Czym jest UX Culture czy Design Culture, często stosowane wymiennie? Tu również nie jest tak prosto, natomiast warto zwrócić uwagę na definicję… samej kultury, którą dostarcza Cambridge Dictionary [2]:

“The way of life, especially the general customs and beliefs, of a particular group of people at a particular time.”

Cambridge Dictionary

Reasumując, Design Culture to kultura organizacji stawiająca design jako jedno z podstawowych narzędzi budujących strategię i sposób działania przedsiębiorstwa. Co ważne, celem nie jest koncentracja na designie samym w sobie, ale wykorzystanie go do lepszego rozumienia swoich odbiorców, budowania empatii i kultury zadawania pytania “dlaczego” oraz podważania firmowych “dogmatów”. 

Misją Design Culture jest zbudowanie organizacji, w której wszyscy pracownicy będą czuli się projektantami i zwiększenie ich świadomości w obszarze tego, że każdy jest odpowiedzialny za końcowe doświadczenie użytkownika. To również spojrzenie na to, jak małe zmiany mogą mieć ogromny wpływ na świat.

div class=”blogpost-newsletter”>

Chcesz skorzystać z 25+ narzędzi do pracy nad strategią, analizą konkurencji i designem zupełnie za darmo?

Jeśli tak – na jaki adres mamy wysłać narzędzie?



    Zgadzam się na przetwarzanie moich danych osobowych przez Project: People Sp. z o.o. w celu komunikacji marketingowej, a tym samym wysyłania mi newslettera, informacji o usługach, promocjach lub nowościach zgodnie z Polityką prywatności

     

    Wartość biznesowa UX Culture, czyli co organizacje będą mieć z myślenia o UX?

    Dlaczego organizacje w ogóle powinny interesować się tym, by zwiększać swoją świadomość designu wewnątrz?

    “Today, people buy experiences, not products.”[3] – powiedział CEO Adobe, Shantanu Narayen, podczas Adobe Summit 2018, wskazując tym samym, jakie znaczenie już kilka lat temu miał design i user experience w kontekście biznesu, organizacji i jej kultury.

    Nie musimy się jednak opierać tylko na opiniach. Wiadomym jest, że biznes lubi konkretne liczby i tu zdecydowanie warto odnieść się do bardzo dobrze opracowanego raportu “The business value of design”[4] stworzonego przez McKinsey & Company. McKinsey & Company wskazuje, że firmy z bardzo mocną dojrzałością designerską uzyskują nawet dwukrotnie większy wzrost przychodów niż firmy konkurencyjne. W skali pięcioletniej, te firmy odnotowują o 32% szybszy wzrost przychodów niż inne przedsiębiorstwa w ich branży! Czy to nie imponujące?

    Te liczby zdecydowanie przemawiają do wyobraźni, ale na tym McKinsey nie poprzestaje, dostarczając kolejnego oręża dla ewangelistów UX Culture:

     

    • Analytical leadership – design można mierzyć tak samo jak przychody i koszty i jego wpływ na wyniki finansowe powinien być świadomie monitorowany;
    • Cross-functional talent – design nie zostaje tylko jako odpowiedzialność jednego zespołu specjalistów, a dostarczając narzędzia, pozwala całej organizacji być klientocentryczną, wszyscy znają korzyści płynące z projektowania zorientowanego na użytkownika – wykorzystujemy więc jeszcze szerzej często ukryty potencjał naszych zespołów;
    • Continuous iteration – minimalizacja ryzyka poprzez ciągłe testowanie, eksperymentowanie, mierzenie, słuchanie i iterowanie – co znacząco może wpłynąć np. na wielomilionowe nietrafione inwestycje;
    • User Experience – skupienie na doświadczeniu jako holistycznemu zjawisku, a nie w kategorii poszczególnych produktów czy usług – zmiana postrzegania sprawia, że organizacja dba o UX równie mocno w każdej części swojego systemu, a nie tylko tam, gdzie np. pojawiają się dedykowane zespoły i specjaliści.

     

     

    Źródło: https://www.mckinsey.com/business-functions/mckinsey-design/our-insights/the-business-value-of-design


    Te 4 aspekty w zwięzły sposób opisują różne perspektywy organizacji zagospodarowanych w ramach Design Culture.

    McKinsey podkreślał wartość biznesową na poziomie organizacji, ale warto pamiętać, że zorientowanie na doświadczenie użytkownika na każdym szczeblu organizacji ma na nie wymierny wpływ. Zmiana podejścia wszystkich pracowników może zaowocować w postaci usprawnień wprowadzanych przez pracowników dla klientów i np. przynieść setki zaoszczędzonych minut na wypełnianiu przez użytkowników zbyt długich formularzy, przekładające się na tysiące godzin mniej pracy konsultantów przez nie przechodzących, czego wynikiem są często miliony oszczędności w skali roku. A to wszystko dlatego, że mała tych grupa konsultantów zajmujących się formularzami zwróciła uwagę na problem i zaproponowała jak może go rozwiązać i je uprościć, by poprawić doświadczenie odbiorcy, bo po prostu im zależało.

    Podsumowując zatem kwestię wartości biznesowej, warto jeszcze zwrócić uwagę na drugi ciekawy raport – “The New Design Frontier” przygotowany przez InVision, który wskazuje, że organizacje z większą świadomością designu (level 5) mają nawet 4-krotnie większą świadomość o ich wpływie na np. przychody firmy i poziom kosztów, czy 26-krotnie (sic!) większą świadomość wpływu na wycenę spółki.

    Te dane pokazują jak kolosalny wpływ ma Design Culture na całe organizacje. Wpływ, którego nie powinniśmy bagatelizować.

     

    źródło: The New Design Frontier , page 12

     

    Co to znaczy zarządzać firmą w duchu UX?

    Czym więc jest zarządzanie firmą w duchu UX? Możemy je zaobserwować wtedy, gdy organizacja działa, myśląc o końcowym odbiorcy – jego potrzebach i oczekiwaniach, gdy budując rozwiązania, testuje je i dopasowuje oraz przygotowuje do skalowania – i jest to powszechne podejście, a nie jedynie okazjonalne. Wtedy, gdy doświadczenia i wartość dowieziona klientom jest priorytetem, a nie jednym z elementów oraz gdy jest podstawą podejmowania decyzji biznesowych. A przede wszystkim, gdy ten sposób myślenia jest powszechny w całej organizacji, nie tylko w dziale za to odpowiadającym, a w zarządzie możemy zobaczyć takie stanowisko jak np. Chief Design Officer.

    Zarządzaniem w duchu UX możemy zaobserwować wtedy, gdy organizacje projektując dowolną zmianę, zadają sobie te 3 fundamentalne pytania i faktycznie weryfikują swoje założenia z końcowymi odbiorcami.

    1. Dla kogo projektujemy tą zmianę?
    2. Jaki problem chcemy rozwiązać lub jaką potrzebę zagospodarować i skąd wiemy, że ona naprawdę istnieje?
    3. Jaką wartość chcemy dostarczyć i jak się dowiemy, czy nam się to udało?

     

    Stadia UX Culture

    W zależności od tego, jak bardzo dojrzała jest organizacja, możemy obserwować firmy, które nie są w ogóle zainteresowane swoim odbiorcą i jego potrzebami, a ich definicja designu odnosi się tylko i wyłącznie do warstwy wizualnej, poprzez te, które okazjonalnie wdrażają np. Design Thinking do swojej pracy, jednak często ten design ma znaczenie tylko punktowe, projektowe i nie ma znaczącej mocy sprawczej dla całej organizacji. Na końcu tej osi są natomiast te firmy, gdzie design stanowi sposób myślenia całej organizacji (w tym zarządu!), a proces projektowy bazujący na empatyzacji, testowaniu i udoskonalaniu jest powszechny i jest podstawą całej strategii biznesowej organizacji.

    Powyższy opis to tak naprawdę całe spektrum tzw. Design Maturity, czyli poziomów dojrzałości organizacji względem designu. Design Maturity zostało świetnie opisane w kilku bardzo znanych modelach (i kilkunastu albo nawet kilkudziesięciu mniej znanych, jednak wszystkie opierają się o te same założenia).

    Jednym z nich, chyba najbardziej popularnym, jest 8-stopniowy model Jacoba Nielsena (2006), gdzie przedstawiony został również estymowany czas “przejścia” do kolejnej fazy. Warto zwrócić uwagę, że cały projekt zajmuje lata, a nie tygodnie czy miesiące – wg Jacoba Nielsena, przejście do 8 poziomu może zająć nawet 40 lat!

     

     

    Równie ciekawym, dużo nowszym modelem, jest “Design Maturity Model” opracowany przez InVision w 2019 roku. 5-stopniowy model bardzo trafnie prezentuje poziom dojrzałości m.in poprzez sposób definiowania designu w organizacji (od poziomu “wytwórczego” aż do “wizjonerstwa”). W raporcie (do pobrania na stronie internetowej) możemy znaleźć również charakterystykę kluczowych aktywności na każdym etapie oraz interesujące analizy rynku światowego pod kątem właśnie Design Maturity (gdzie m.in. dowiemy się, że najbardziej świadomy rynek to Ameryka Północna, najłatwiej budować kulturę w mniejszych organizacjach, a najlepiej rozwinięta branża to transport & automotive).


    źródło: The New Design Frontier , page 12

     

    Oczywiście modeli można znaleźć dużo więcej (ciekawe zestawienie zrobił Gena Drahun – “UX Maturity Models”), jednak wszystkie bazują na tych samych fundamentach.

     

    Czym jest Lean Culture i jak może pomóc w zwiększaniu świadomości UX?

    Podobnie jak przy Design Culture, tak i przy Lean Culture możemy się spotkać z wieloma definicjami, jednak fundamentalnym założeniem wszystkich z nim jest budowanie organizacji uczącej się, ukierunkowanej na klienta i ciągłe doskonalenie się.

    Brzmi jak… idealna kultura, która wspiera firmy we wprowadzaniu innych zmian, takich jak np. zwiększanie świadomości designu, prawda? Obie kultury mają też wiele wspólnego – m.in. stawianie odbiorcy końcowego w centrum – dlatego zdecydowanie mogą być dla siebie wspierające.

    Jak zatem użyć pewnych mechanizmów wywodzących się z kultury lean do zwiększenia świadomości UX w naszej firmie?

    Zwróćmy uwagę na proces Continuous Improvement, który jest podstawą Lean Culture, zobrazowany przez tzw. “Cykl Deminga” (znany również jako Cykl PDCA, Plan-Do-Check-Act), a który pokazuje proces ciągłego doskonalenia, czyli wprowadzania zmian w organizacji.

     

    źródło: opracowanie własne

    Zaplanuj zmianę, spróbuj wdrożyć, sprawdź rezultaty i wyciągnij wnioski, wprowadź zmiany do swojego planu i spróbuj ponownie. To w dużym skrócie “przepis” na… np. wprowadzanie kolejnych zmian zwiększających świadomość UX w organizacji.

     

    Od czego zacząć wprowadzanie zmian?

    Zdecydowanie pierwszym krokiem jest zidentyfikowanie obecnego poziomu naszej organizacji pod względem dojrzałości UX. Można skorzystać z dowolnego modelu opisanego wcześniej albo wspomóc się różnymi formularzami czy ankietami wspierającymi samoocenę (np. jeden z nich publikuje Adobe na swojej stronie).

    Diagnoza pozwoli nam określić, jaki jest kolejny poziom oraz jaka zmiana musi zajść w naszej organizacji – co będzie podstawą do zaplanowania naszych działań.

    Kilka uwag, które warto uwzględnić planując dalsze kroki, a które mogą pomóc we wprowadzeniu realnej zmiany w firmie:

    • Znajdź wsparcie na poziomie C-Level.
      Po pierwsze dlatego, że w bardzo dojrzałych organizacjach, design jest ważny na poziomie C-Level, a po drugie dlatego, że… działania i zmiany wprowadzane ze wsparciem zarządu mają największe przełożenie na całe organizacje. Jeśli C-Level nie jest poważnie zainteresowany (a więc Twoja organizacja jest na początku skali), przejdź do kolejnego punktu.
    • Udowodnij wartość biznesową UX.
      Znajdź realny problem, którego rozwiązanie będzie mieć przełożenie na biznes, i go rozwiąż, korzystając z różnych technik UX. Koniecznie opomiaruj swój eksperyment i… wróć do C-Levelu. Dane liczbowe mają ogromną moc przekonywania. Wskaż dzięki czemu udało Ci się to uzyskać oraz… jakie były reakcje klientów.
    • Zrób z tego viral.
      Zaprezentuj proces i wyniki tak wielu osobom w organizacji jak to możliwe. Zaraź ich nowym podejściem. Zaproś do kolejnego projektu. Niech wieść się niesie wirusowo.
    • Zaproś do współpracy firmowych “ambasadorów zmiany”,
      czyli osoby, które są najbardziej otwarte na nowe podejścia, a jednocześnie mają wpływ na innych. Zaangażuj ich, razem zweryfikujcie dostarczoną wartość i… pozwól im działać.
    • Projektuj systemy, a nie jego elementy. Pokazuj zależności.
      Co z tego, że aplikacja sklepu będzie na najwyższym poziomie i dostarczy świetny UX dla użytkowników, jeśli później dział obsługi klienta nie będzie odbierał telefonów, będzie niekulturalny wobec nich i zawiedzie ich zaufanie? Pomóż zidentyfikować zależności i proponować konkretne działania i zmiany. Naucz organizację holistycznego myślenia.

    Kiedy już dokonamy pierwszych prób zmian, koniecznie poświęćmy czas na refleksję – jaki jest efekt? Co poszło dobrze, a co nie tak jak powinno? Co warto byłoby zmienić kolejnym razem? Czego się już nauczyliśmy?

    I zaplanuj nowy eksperyment.

     

    Lean Culture… w budowie Design Culture

    Lean Culture pomaga skupić się na odbiorcy i ciągłym doskonaleniu. W tym wypadku Twoim odbiorcą jest “organizacja”, a ciągłe doskonalenie dotyczy jej samej. Warto pamiętać, że Jacob Nielsen w swoim modelu wskazywał, że osiągnięcie przez firmę nowego poziomu może zająć od jednego do kilku lat – potrzeba więc cierpliwości, wytrwałości i nieustannego testowania i rozwijania nowych podejść – jednak o tym, że warto, przekonaliśmy się nie tylko dziś już wielokrotnie.


    Co możesz zrobić jutro?

    Jaki może być Twój pierwszy krok, by rozpocząć zmiany w Twojej firmie? Co możesz zrobić już jutro?

    Po prostu pokaż ten artykuł przynajmniej jednej osobie ze swojej organizacji i… wspólnie ustalcie od czego możecie zacząć. Nie bądź samotnym Wiedźminem na szlaku.

     

    Źródła:

    [1] Andrzej Sapkowski, “Czas pogardy”

    [2] https://dictionary.cambridge.org/pl/dictionary/english/culture

    [3] https://cmo.adobe.com/articles/2018/3/adobe-ceo-people-buy-experiences-not-products-summit18.html#gs.6gyoxs

    [4] https://www.mckinsey.com/business-functions/mckinsey-design/our-insights/the-business-value-of-design & https://www.mckinsey.com/~/media/McKinsey/Business%20Functions/McKinsey%20Design/Our%20insights/The%20business%20value%20of%20design/The-business-value-of-design-full-report.ashx

     

     

    Artykuły to za mało?

    Chcesz poznać cały proces i dowiedzieć się, jak mógłby wyglądać w Twojej organizacji?

    Umów się na bezpłatną konsultację
    Joanna Ostafin
    Większość jej rozmów rozpoczyna się od „mam pomysł”. Joanna jest seryjną inicjatorką i współzałożycielką wielu organizacji, marek i społeczności. Na co dzień pełni rolę CEO w Project: People oraz rozwija markę DesignWays.

    Współzałożycielka Project: People i Project: Values. Współtwórczyni DesignWays Conf i DesignWays Hub. Powołała do życia kilka społeczności, w tym m.in. Krakowską Inicjatywę Designerską oraz Product Culture Community.

    Bardzo chętnie dzieli się wiedzą podczas warsztatów czy konferencji – występowała m.in. na Grafconf, Konferencja UX w biznesie, Mobile Trends Conference, ProductCamp, Bitspiration i wielu innych. Wykładowca w Wyższej Szkole Europejskiej oraz Wyższej Szkole Bankowej. Autorka ebooka „+25 do ekwipunku warsztatowca”.

    Szczerze zakochana w podejściu lean, a zwłaszcza Lean Startup & Lean UX. Ogromna fanka projektów edukacyjnych, warsztatów, procesu Product Discovery i… ludzi. Prywatnie amatorka street workout i biegów z przeszkodami.

    Uwielbiamy ciasteczka!

    Nie wierzysz? Odwiedź nas w naszym biurze i sprawdź! Ciasteczka serwujemy z pyszną kawą. Dowiedz się więcej

    Zgoda