Założenie jednoosobowej działalności gospodarczej w 2026 roku jest bezpłatne i odbywa się online przez portal Biznes.gov.pl. Przed wysłaniem wniosku CEIDG-1 trzeba wybrać nazwę, adresy, kody PKD, formę opodatkowania oraz sposób rozliczania składek ZUS. Nowy przedsiębiorca musi też aktywować e-Doręczenia, a przy fakturach B2B uwzględnić KSeF.
Czy musisz rejestrować działalność?
Jeżeli prowadzisz zorganizowaną, zarobkową i ciągłą działalność we własnym imieniu, co do zasady potrzebujesz wpisu do CEIDG. Przy niewielkiej skali możesz jednak skorzystać z działalności nierejestrowanej.
W 2026 roku działalność nierejestrowaną możesz prowadzić, gdy spełniasz łącznie najważniejsze warunki:
- jesteś osobą fizyczną i nie działasz w ramach spółki cywilnej;
- nie prowadziłeś działalności gospodarczej w ciągu ostatnich 60 miesięcy;
- nie wykonujesz działalności regulowanej wymagającej koncesji, zezwolenia lub wpisu do rejestru;
- przychód należny nie przekracza w żadnym kwartale **10 813,50 zł**, czyli 225% minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w 2026 roku.
Jeśli przekroczysz limit w danym kwartale, działalność staje się działalnością gospodarczą i masz 7 dni na złożenie wniosku do CEIDG. Nadal musisz prowadzić uproszczoną ewidencję sprzedaży, rozliczać dochód w PIT i przestrzegać praw konsumenta.
Jak założyć własną działalność – 8 kroków
Przed rozpoczęciem rejestracji przygotuj dane osobowe, numer PESEL, dokument tożsamości, adresy, planowaną datę rozpoczęcia działalności, kody PKD, informacje o ubezpieczeniu oraz sposób podpisania wniosku. Wniosek podpiszesz Profilem Zaufanym, e-dowodem albo podpisem kwalifikowanym.
- Ustal nazwę i adresy firmy – nazwa JDG musi zawierać twoje imię i nazwisko. Możesz dodać określenie branży lub nazwę marki. We wniosku podajesz adres do doręczeń, adres stałego miejsca wykonywania działalności, jeśli go masz, oraz dane potrzebne do utworzenia skrzynki e-Doręczeń. Do każdej wskazanej nieruchomości musisz mieć tytuł prawny, na przykład własność, najem, dzierżawę albo użyczenie.
- Wybierz kody PKD – wskaż jeden kod przeważający, opisujący główny profil firmy, oraz kody dodatkowe dla pozostałych czynności. Kody PKD możesz później bezpłatnie zmieniać lub uzupełniać.
- Wybierz formę opodatkowania – masz do wyboru skalę podatkową, podatek liniowy albo ryczałt od przychodów ewidencjonowanych. Decyzję uzależnij między innymi od poziomu kosztów, przewidywanego dochodu i rodzaju usług.
- Wypełnij CEIDG-1 – formularz złożysz elektronicznie przez Biznes.gov.pl. Wniosek przekazuje dane do CEIDG, urzędu skarbowego, ZUS i GUS. Jeśli nie masz NIP ani REGON, numery zostaną nadane lub przypisane automatycznie.
- Zgłoś się do ZUS – wybierz właściwy formularz ubezpieczeniowy i ulgę. Zgłoszenie możesz dołączyć do wniosku CEIDG-1, ale pamiętaj, że na zgłoszenie do ubezpieczeń masz 7 dni od rozpoczęcia działalności.
- Sprawdź obowiązek rejestracji do VAT – w 2026 roku zwolnienie podmiotowe obejmuje co do zasady sprzedaż do 240 000 zł rocznie. Niektóre rodzaje działalności są jednak wyłączone ze zwolnienia. Jeśli musisz lub chcesz być czynnym podatnikiem VAT, złóż formularz VAT-R przed pierwszą sprzedażą opodatkowaną.
- Załóż rachunek do rozliczeń – osobne konto firmowe nie zawsze jest obowiązkowe, ale ułatwia księgowość. Jest szczególnie ważne przy transakcjach między przedsiębiorcami o wartości przekraczającej 15 000 zł, czynnych podatnikach VAT i mechanizmie podzielonej płatności.
- Ustal sposób prowadzenia księgowości – przy skali i podatku liniowym najczęściej prowadzisz KPiR, a przy ryczałcie ewidencję przychodów. Możesz robić to samodzielnie albo zlecić księgowość biuru rachunkowemu.
Uwaga: spóźnienie ze zgłoszeniem do ZUS może spowodować problemy z zastosowaniem ulgi na start. Najbezpieczniej dołączyć zgłoszenie do CEIDG-1 i sprawdzić, czy wybrany formularz oraz kod ubezpieczenia odpowiadają twojej sytuacji.
Jak wybrać formę opodatkowania?
Forma opodatkowania wpływa na sposób liczenia podatku i księgowość. Skala oraz podatek liniowy dotyczą dochodu, czyli przychodu pomniejszonego o koszty. Ryczałt nalicza się od przychodu, bez odliczania kosztów uzyskania przychodu.
| Forma | Podstawa podatku | Kwota wolna i koszty | Kiedy rozważyć? |
|---|---|---|---|
| Skala podatkowa | Dochód, stawki 12% i 32% | Kwota wolna 30 000 zł, koszty pomniejszają dochód | Przy niższych dochodach, ulgach lub wspólnym rozliczeniu z małżonkiem |
| Podatek liniowy | Dochód, stawka 19% | Brak kwoty wolnej, koszty pomniejszają dochód | Przy wysokim i stabilnym dochodzie oraz znaczących kosztach |
| Ryczałt | Przychód, stawka zależna od branży | Brak odliczania kosztów, brak kwoty wolnej | Przy niskich kosztach i działalności objętej korzystną stawką |
Jeżeli nie wybierzesz podatku liniowego ani ryczałtu, pozostaniesz na skali podatkowej. Ostateczny wybór warto skonsultować z księgowym lub doradcą podatkowym, zwłaszcza gdy masz wysokie koszty, kilka źródeł przychodu albo planujesz współpracę z byłym pracodawcą.
ZUS i ulgi dla początkującego przedsiębiorcy
Wpis do CEIDG zgłasza przedsiębiorcę jako płatnika składek, ale potrzebujesz także zgłoszenia siebie do odpowiednich ubezpieczeń. Na początku możesz skorzystać z dwóch ulg stosowanych kolejno.
Ulga na start
Przez maksymalnie 6 pełnych miesięcy nie płacisz składek na ubezpieczenia społeczne, jeżeli spełniasz ustawowe warunki. Opłacasz jednak składkę zdrowotną. W okresie ulgi nie podlegasz dobrowolnemu ubezpieczeniu chorobowemu, więc nie uzyskujesz z tego tytułu prawa do zasiłku chorobowego.
Preferencyjny ZUS
Po uldze na start możesz przez kolejne 24 pełne miesiące opłacać składki społeczne od obniżonej podstawy. Z ulg wyłączają między innymi wcześniejsze prowadzenie firmy w ciągu ostatnich 60 miesięcy oraz wykonywanie na rzecz byłego pracodawcy tych samych czynności, które wykonywałeś na etacie.
W zgłoszeniu ważny jest kod tytułu ubezpieczenia. Ulga na start wiąże się co do zasady z formularzem ZUS ZZA, a preferencyjne składki społeczne z formularzem ZUS ZUA. Nie wybieraj formularza wyłącznie na podstawie nazwy ulgi, lecz sprawdź swoją sytuację w ZUS lub z księgowym.
Co zrobić w pierwszych 30 dniach?
| Termin | Czynność | Na co zwrócić uwagę? |
|---|---|---|
| Dzień złożenia wniosku | Sprawdź wpis CEIDG i aktywuj e-Doręczenia | Działalność możesz rozpocząć od wskazanej daty rozpoczęcia |
| Do 7 dni od rozpoczęcia | Złóż zgłoszenie do ZUS | Wybierz właściwy formularz, kod ubezpieczenia i ulgę |
| Przed pierwszą sprzedażą | Złóż VAT-R, jeśli nie korzystasz ze zwolnienia | Niektóre branże muszą być czynnymi podatnikami VAT od początku |
| Przed pierwszą fakturą B2B | Przygotuj program lub narzędzie do fakturowania zgodne z KSeF | Obowiązki zależą od rodzaju odbiorcy i aktualnych wyjątków |
| Do 20. dnia następnego miesiąca po pierwszym przychodzie | Wybierz podatek liniowy lub ryczałt, jeśli nie zrobiłeś tego wcześniej | Brak wyboru oznacza rozliczenie według skali |
e-Doręczenia i KSeF po rejestracji
Nowy przedsiębiorca powinien utworzyć i aktywować adres do e-Doręczeń podczas rejestracji. Skrzynka służy do odbierania korespondencji urzędowej, dlatego trzeba regularnie ją sprawdzać. Aktywny adres jest też potrzebny do późniejszej obsługi zmian we wpisie CEIDG zgodnie z obowiązującymi terminami.
KSeF służy do wystawiania i odbierania faktur ustrukturyzowanych. Przy sprzedaży B2B przygotuj narzędzie zintegrowane z systemem albo skorzystaj z bezpłatnych rozwiązań administracji. Samo zwolnienie z VAT nie oznacza automatycznie zwolnienia z obowiązków dotyczących fakturowania.
Co sprawdzić przed wysłaniem CEIDG-1?
Przed podpisaniem wniosku sprawdź przede wszystkim następujące elementy:
- nazwa zawiera imię i nazwisko w prawidłowej formie;
- adresy są aktualne, a do wskazanych nieruchomości masz tytuł prawny;
- kod PKD przeważający i kody dodatkowe opisują faktyczny profil działalności;
- data rozpoczęcia działalności jest zgodna z planowanym startem i ulgami ZUS;
- wybrana forma opodatkowania odpowiada kosztom oraz przewidywanym przychodom;
- zaznaczyłeś właściwy sposób zgłoszenia do ZUS i przygotowałeś aktywację e-Doręczeń.
Rejestracja JDG nie wymaga opłaty i zwykle nie wymaga osobnych wniosków o NIP ani REGON. Po wysłaniu CEIDG-1 pilnuj jednak terminów ZUS, VAT i księgowości. Przed pierwszą sprzedażą sprawdź także, czy twoja branża wymaga dodatkowego zezwolenia, licencji, koncesji, kasy fiskalnej lub szczególnych warunków lokalowych.
Najważniejszy następny krok to założenie konta na Biznes.gov.pl, przygotowanie danych i przejście przez elektroniczny kreator CEIDG-1. Nie odkładaj aktywacji e-Doręczeń, bo skrzynka będzie służyć do kontaktu z urzędami i obsługi zmian w firmie.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady podatkowej, prawnej ani księgowej. Przepisy, limity i wysokość składek mogą się zmieniać. Przy wyborze formy opodatkowania, ulg ZUS lub VAT skonsultuj swoją sytuację z doradcą podatkowym albo księgowym.
